Jack Devine’in Ukraine Yorumu Tartışıldı: “Topçu Olmadan Savaş Kazanılamaz”
İngilizce kaynaklı podcast bölümünde sunucu, adı belirtilmeyen konuk, yapım ekibinden Gary’nin oynattığı Jack Devine ve President Zelenskyy kayıtları üzerinden Ukraine savaşının gidişatını tartıştı. Tartışmanın odağında Ukraine’in Russia’ya karşı savaşı kazanıp kazanamayacağı, Crimea’nın statüsü, Vilnius’taki NATO gündemi ve Batılı liderlerin savaşın askeri gerçeklerine bakışı vardı.
Ukraine’in “kazanma” ihtimali tartışıldı
Bölüm, Jack Devine’in Ukraine’in savaşı kazanabileceğine dair görüşünün eleştirisiyle açıldı. İlk konuşmacı, Devine’in bu değerlendirmeyi yaparken savaşın temel askeri ihtiyaçlarını dikkate almadığını savundu. "Arkadaşımız Jack Devine, Ukraine’in kazanabileceğini düşündüğünü söylüyor; muhtemelen bizim ve Ukraine’in topçu mermilerinin tükendiği gerçeğini görmezden geliyor," diyen konuşmacı, savaşın topçu gücü olmadan kazanılamayacağını belirtti.
Aynı konuşmacı, Devine’in asker kökenli olmadığını hatırlatarak, yine de bu gerçeği bilmesi gerektiğini ifade etti. "Elbette o asker değil, ama topçu olmadan savaş kazanılamayacağını bilmesi gerekir," değerlendirmesinde bulundu.
Adı belirtilmeyen konuk ise Jack Devine ve diğer eski CIA station chief’lerinin (istasyon şefleri) belirli bir mesleki bakış açısına sıkıştığını söyledi. Konuk, "Judge, Jack Devine ve diğer eski station chief’ler bir bakıma dürüstler; kendi mesleklerinin içinde sıkışmış durumdalar," diyerek bu kişilerin analizci gibi davranmasının beklenmemesi gerektiğini savundu.
Jack Devine’in “tutunma” stratejisi
Sunucu, konuğun sözünü keserek Jack Devine’in bir önceki gün yaptığı açıklamanın dinletilmesini istedi. Gary’ye seslenen sunucu, Devine’in Ukraine’in Russia güçlerini ülkeden çıkarıp çıkaramayacağına dair sözlerini yayına aldı.
Klipte Devine’e, “Ukrainian forces Russianları Ukraine’den çıkarabilir mi?” sorusu yöneltildi. Devine bu soruya, stratejinin Russia güçlerini mutlaka dışarı atmak olmadığını söyleyerek yanıt verdi. "Başından beri söylediğim şey şu: onları sadece tutun, onlar çökecek," diyen Jack Devine, "Onları dışarı sürmek zorunda değiller. Bu Amerikan bakışı: dışarı sürmek. Ben diyorum ki onları tutun, Putin düşecek ve yeni bir anlaşma elde edeceksiniz," şeklinde açıkladı.
Devine, kendi pozisyonunun tutarlı olduğunu savunarak Ukraine’in kaybettiği bölgeleri yeniden almasının mümkün olabileceğini, ancak bunun olasılıktan ziyade ihtimal düzeyinde görülmesi gerektiğini söyledi. "Topraklarını geri alabilecekler mi? Bunun bir olasılık değil, bir ihtimal olduğuna inanıyorum," diyen Jack Devine, bunu kesin bir beklenti olarak sunmadı.
Zelenskyy: “Crimea bizim toprağımız”
Sunucu, Devine’in sözlerine geçmeden önce President Zelenskyy’nin hafta sonunda Crimea hakkında verdiği yanıtı da dinletti. Kayıtta Zelenskyy’ye, altı ay önce savaşı bitirmek için Russia’ya hiçbir toprak vermeyeceğini söylediği hatırlatıldı ve savaşın artık 16. ayında olup olmadığı vurgulanarak cevabının değişip değişmediği soruldu.
Zelenskyy, bu soruya kısa ve net yanıt verdi. "Evet," diyerek önceki tutumunun değişmediğini söyledi. Ardından “Hiçbir toprak yok. Crimea yok mu?” sorusuna, "Hiçbir toprak yok. Crimea bizim toprağımız," yanıtını verdi.
Bu kayıt sonrası sunucu, Jack Devine ve Zelenskyy’nin pozisyonlarını karşılaştırarak her iki yaklaşımda da gerçeklikten kopukluk veya yanlış yönlendirilme gördüğünü ima etti. Ancak Devine’in arkadaşı olduğunu söyleyerek “deluded” kelimesini onun için kullanmak istemediğini belirtti. "Biri diğerinden daha fazla hayal içinde ya da yanlış yönlendirilmiş. Jack arkadaşım; hayal içinde demek istemiyorum," diyerek değerlendirdi.
Operasyon görevlisi ile analizci farkı
Adı belirtilmeyen konuk, Devine’in zeki biri olduğunu söylemekle birlikte, operasyon görevlilerinden analizci gibi davranmalarının beklenmemesi gerektiğini savundu. "Jack zeki bir adam; sadece operasyon görevlilerinin analizci gibi davranmasına güvenemezsiniz," diyen konuk, CIA ve benzeri yapılarda görev almış eski saha personelinin medya değerlendirmelerinde farklı bir mesleki refleksle hareket ettiğini ileri sürdü.
Sunucu, bunun üzerine operasyon görevlisi ile analizci arasındaki farkı sordu. Konuk, operasyon görevlilerinin temel eğitimlerinin insanları ikna etmek, yönlendirmek veya kandırmak üzerine kurulu olduğunu belirtti. "Onlar herkesi kandırmak üzere eğitilirler," diyen konuk, eski station chief’lerin televizyonlarda sık görünmesini de bu eğilimle ilişkilendirdi.
Konuğa göre bu isimler, çoğu zaman hâkim siyasi ve medya atmosferine uyum sağlıyor. "Neden bu kadar çok eski station chief’i televizyon ekranında görüyorsunuz? Çünkü hâkim rüzgâr neyse ona hemen uyum sağlarlar," ifadesini kullanan konuk, bazı eski görevlilerin dürüst biçimde “biz aslında analizci değiliz” dediğini de ekledi.
Konuk, Malcolm Nance’i de bu tür medya figürlerine örnek gösterdi. Ancak transcriptte Nance hakkında ayrıntılı bir değerlendirme yapılmadı; yalnızca “bu tür şeylerin örneği” olarak anıldı.
“Ne zaman tutacağını, ne zaman bırakacağını bilmek”
Konuk, Jack Devine’in “onları tutun” ifadesine poker benzetmesiyle karşı çıktı. Ukraine’in Russia’yı sahada tutmasının ne anlama geldiğinin belirsiz olduğunu söyledi. "Onları ne şekilde tutuyorsunuz?" diye soran konuk, pokerde olduğu gibi savaşta da ne zaman eldeki kartların tutulacağı ve ne zaman bırakılacağı konusunda karar verilmesi gerektiğini savundu.
Bu noktada Kenny Rogers’ın “The Gambler” şarkısına göndermede bulunuldu. Sunucu, “Kenny Rogers, değil mi?” diyerek benzetmeyi tanıdı. Konuk ise bu göndermeyi, savaş stratejisine dair argümanını güçlendirmek için kullandı. Ona göre Ukraine ve Batı, geri çekilme veya uzlaşma ihtimalini kabul edemeyen bir savaş makinesine dönüşmüş durumda.
"Ne zaman bırakacağını bilmiyorsanız ya da savaş makineniz bırakmayı kabul edemiyorsa, o zaman ciddi biçimde sıkıntıdasınız," diyen konuk, mevcut durumun bir dönüm noktasına geldiğini ileri sürdü.
Vilnius, France ve Germany üzerinden Batı’daki sorunlar
Konuk, bu tartışmanın Vilnius, Lithuania’daki toplantılarla bağlantılı olarak önem kazandığını söyledi. Transcriptte toplantının ayrıntıları verilmedi, ancak konuşmacı “bugün ve yarın” Vilnius’ta önemli gelişmeler yaşanacağını belirtti. Bu bağlamda Batı içinde dağınıklık ve siyasi sorunlar bulunduğunu savundu.
Konuk, France’ın iç sorunlar yaşadığını, Germany’de ise AFD’nin ülkenin ikinci büyük partisi haline geldiğini söyledi. "France dağılıyor. Germany’de sorunlar var; AFD, aşırı sağ, Germany’de ikinci büyük parti konumunda," diyen konuk, ekonomik sorunların da tabloya eklendiğini belirtti.
Bu değerlendirmede konuk, Europe’daki iç siyasi ve ekonomik baskıların Ukraine savaşına verilen desteği etkileyebileceğini ima etti. Ancak transcriptte bu ilişkinin ayrıntılı bir nedensellik zinciriyle açıklandığı görülmüyor; konuşmacı daha çok genel bir dağınıklık ve baskı tablosu çizdi.
Konuğa göre geri adım “geç” gelebilir
Konuk, Batılı liderlerin ve Ukraine’in ne zaman geri adım atılması gerektiğini “er ya da geç” anlayacağını, ancak bunun muhtemelen geç olacağını söyledi. Ona göre bu farkındalık, Russia güçlerinin Ukraine’in karşı saldırısını yenilgiye uğratması ve batıya doğru ilerlemeye başlaması halinde ortaya çıkabilir.
"İnsanlar ne zaman bırakmaları gerektiğini sonunda anlayacak; umarım erken olur ama sanırım geç olacak," diyen konuk, bunun Russia’nın karşı saldırıyı püskürtmesinden sonra gerçekleşebileceğini savundu.
Konuk, böyle bir senaryoda Russia’nın müzakere veya ateşkes konusunda daha güçlü bir pozisyona geçebileceğini ileri sürdü. Ona göre Russia, sahada ilerledikten sonra “şimdi bulunduğumuz yere bakın, artık anlaşabilir miyiz, ateşkes yapabilir miyiz?” diyebilir.
Biden ve Blinken’a yönelik eleştiri
Konuk, savaşın Ukraine ve Batı açısından kazanılamayacağını uzun süredir söylediğini belirtti. Bu noktada President Biden ve Blinken’ı açık biçimde eleştirdi. "Hayal içinde olma ifadesi elbette Biden ve Blinken için geçerli," diyen konuk, bu liderlerin savaşın kazanılamayacağını kabul etmediğini savundu.
Konuk, "Bunu kazanamayacaklar. Bunu onlara iki yıl önce söyleyebilirdim; söyledim de," diyerek kendi değerlendirmesinin savaşın başından beri aynı olduğunu ifade etti. Ona göre haritaya bakmak bile Ukraine’in bu savaşı kazanamayacağını görmek için yeterliydi.
Konuk, President Obama’nın da bu savaşın kazanılamayacağını söylediğini aktardı. Ancak transcriptte Obama’nın bu sözü ne zaman, hangi bağlamda veya hangi ifadeyle söylediğine dair ayrıntı yer almadı. Bu nedenle bu iddia, konuşmacının aktarımı olarak kayda geçti.
Crimea, toprak tavizi ve savaşın sonu
Bölüm boyunca temel gerilim, Ukraine’in savaş hedefleri ile konuk tarafından savunulan askeri gerçekçilik arasında kuruldu. Zelenskyy, Crimea dahil hiçbir toprağın Russia’ya bırakılmayacağını söyledi. Jack Devine ise Ukraine’in Russia’yı tamamen çıkarmak yerine cephede tutarak Putin’in düşmesini bekleyebileceğini savundu. Konuk ise hem Devine’in hem de Batılı karar alıcıların yaklaşımının askeri kapasite sorunlarını görmezden geldiğini ileri sürdü.
Konuk, topçu mühimmatı eksikliğini savaşın sonucunu belirleyen temel gerçeklerden biri olarak sundu. Ona göre Ukraine’in Russia güçlerini yenmesi için gereken askeri kapasite mevcut değil. Devine’in “tutunma” stratejisi ise konuğa göre fazla belirsiz ve operasyonel gerçeklerden uzak.
Podcastte karşıt argümanlar ağırlıklı olarak klipler üzerinden verildi. Devine, Ukraine’in topraklarını geri almasının “ihtimal” olduğunu söylerken, Zelenskyy siyasi hedef olarak toprak tavizini reddetti. Konuk ise bu iki yaklaşımı da eleştirerek, savaşın sonunda daha geç ve daha kötü koşullarda bir ateşkes veya anlaşma arayışına girilebileceğini savundu.